മലിനവസ്ത്രങ്ങളണിഞ്ഞ മഹാപുരോഹിതൻ | സെഖര്യാവ് 3

പ്രവാസാനന്തര മഹാപുരോഹിതനായ യോശുവ യഥാർത്ഥ അശുദ്ധിയോടെ നിൽക്കുമ്പോഴും ദൈവം അവനെ കൃപയാൽ ശുദ്ധീകരിച്ച് വീണ്ടും ശുശ്രൂഷയ്ക്കു നിയോഗിക്കുന്നതായി സെഖര്യാവ് 3 കാണിക്കുന്നു. യെരൂശലേമിന്റെ പുനഃസ്ഥാപനത്തെ “മുള”യെക്കുറിച്ചുള്ള വലിയ ഭാവിപ്രത്യാശയോടും അകൃത്യം നിർണായകമായി നീക്കപ്പെടുന്ന ദിവസത്തോടും ദർശനം ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു; ദൈവകൃപ കുറ്റത്തെ നിഷേധിക്കുകയോ അനുസരണത്തിന്റെ വിളി ഇല്ലാതാക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല. # മലിനവസ്ത്രങ്ങളണിഞ്ഞ മഹാപുരോഹിതൻ സെഖര്യാവ് 3 ഒരു ന്യായസഭയെപ്പോലെ ആരംഭിക്കുന്നു. എന്നാൽ അവിടെ കുറ്റാരോപിതനായി നിൽക്കുന്നത് മഹാപുരോഹിതനാണ്. മഹാപുരോഹിതനായ യോശുവ യഹോവയുടെ ദൂതന്റെ മുമ്പിൽ നിൽക്കുന്നു. അവന്റെ വലത്തുഭാഗത്ത് എതിരാളിയും കുറ്റാരോപകനുമായ സാത്താൻ നിൽക്കുന്നു. യോശുവയുടെ നില പ്രതിരോധിക്കാൻ എളുപ്പമല്ല. അവന്റെ വസ്ത്രങ്ങൾ മലിനമാണ്. എങ്കിലും യോശുവ ഒരു വാക്കുപോലും പറയുന്നതിനു മുമ്പ് യഹോവ കുറ്റാരോപകനെ ശാസിക്കുകയും യെരൂശലേമിനെ തീയിൽനിന്ന് വലിച്ചെടുത്ത ഒരു കൊള്ളിക്കഷണംപോലെ വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടർന്ന് ദൃശ്യം മാറുന്നു. മലിനവസ്ത്രങ്ങൾ നീക്കപ്പെടുന്നു. യോശുവയ്ക്ക് ശുദ്ധവും ഉത്സവയോഗ്യവുമായ വസ്ത്രങ്ങളും ശുദ്ധമായ പുരോഹിതതലപ്പാവും നൽകപ്പെടുന്നു. ഈ അടയാളത്തിന്റെ അർത്ഥം ദൈവം തന്നെ വ്യക്തമാക്കുന്നു: യോശുവയുടെ അകൃത്യം അവനിൽനിന്ന് നീക്കിയിരിക്കുന്നു (സെഖര്യാവ് 3:4). ഈ ചെറുദർശനം കുറ്റം, കൃപ, പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട പുരോഹിതശുശ്രൂഷ, ദൈവം “മുള” എന്നു വിളിക്കുന്ന വരാനിരിക്കുന്ന പ്രത്യാശ എന്നിവയെക്കുറിച്ചാണ്. ഇത് വെറും ലജ്ജാബോധത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ലളിതമായ ഉദാഹരണമായി ചുരുക്കരുത്. യോശുവ യഥാർത്ഥത്തിൽ പ്രവാസാനന്തരകാലത്തെ മഹാപുരോഹിതനായിരുന്നു; അതോടൊപ്പം തകർന്നുപോയ ഇസ്രായേലിന്റെ ആരാധനയും വീണ്ടും ലഭിച്ച വിളിയും ഈ ദർശനത്തിൽ അവനിൽ പ്രതിനിധീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ## തീയിൽനിന്ന് രക്ഷിക്കപ്പെട്ട പുരോഹിതൻ സെഖര്യാവിലെ യോശുവ തന്നെയാണ് എസ്രാ-നെഹെമ്യാവിൽ യേശുവാ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന പുരോഹിതനേതാവ്. ബാബേൽ പ്രവാസത്തിനു ശേഷം അവൻ മടങ്ങിവന്നു. സെരുബ്ബാബേലിനൊപ്പം ആരാധന പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിലും ദൈവാലയം വീണ്ടും പണിയുന്നതിലും പങ്കെടുത്തു (എസ്രാ 3:2; ഹഗ്ഗായി 1:1). ഈ പശ്ചാത്തലം നിർണായകമാണ്. യെഹൂദാ ഒരു മഹാദുരന്തത്തിൽനിന്നാണ് മടങ്ങിയെത്തിയത്. യെരൂശലേം വീണു. ദൈവാലയം ചുട്ടുകളയപ്പെട്ടു. പ്രവാചകന്മാരുടെ കാഴ്ചയിൽ പ്രവാസം വെറും രാഷ്ട്രീയദുരന്തമല്ല; ഉടമ്പടിയോടുള്ള അവിശ്വസ്തതയും ദൈവവിധിയും അതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് “തീയിൽനിന്ന് വലിച്ചെടുത്ത കൊള്ളി” എന്ന ചിത്രം വിധിയിൽനിന്ന് കഷ്ടിച്ച് രക്ഷപ്പെട്ട സമൂഹത്തിന് യോജിക്കുന്നു. അവർ ബാബേലിൽനിന്ന് രക്ഷിക്കപ്പെട്ടു. എന്നാൽ പ്രവാസത്തിൽനിന്നുള്ള മോചനം അവരെ സ്വയം ധാർമ്മികമായി ശുദ്ധരാക്കിയില്ല. മടങ്ങിയെത്തിയ സമൂഹത്തിനും കൃപ ആവശ്യമുണ്ട്. ## മഹാപുരോഹിതന്റെ വസ്ത്രങ്ങൾ എന്തുകൊണ്ട് മലിനമാണ്? ദൈവസന്നിധിയിൽ മഹാപുരോഹിതൻ അശുദ്ധവസ്ത്രത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടേണ്ടവനല്ല. പുരോഹിതവസ്ത്രങ്ങൾ വിശുദ്ധിയോടു ബന്ധപ്പെട്ട ക്രമബദ്ധമായ ശുശ്രൂഷയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ യോശുവയുടെ രൂപം ഞെട്ടിപ്പിക്കുന്നതാണ്. ദർശനം തന്നെ അതിന്റെ അർത്ഥം പറയുന്നു. വസ്ത്രങ്ങൾ നീക്കപ്പെടുമ്പോൾ യോശുവയുടെ അകൃത്യവും നീക്കപ്പെട്ടുവെന്ന് ദൂതൻ പറയുന്നു. അതിനാൽ മലിനത കുറ്റവും അശുദ്ധിയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ ആരുടെ കുറ്റം? ചില വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ യോശുവയുടെ വ്യക്തിപരമായ പാപത്തിന് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. മറ്റുചിലർ പ്രവാസാനന്തര പുരോഹിതവർഗത്തിന്റെ അപൂർണാവസ്ഥയെ മുൻനിർത്തുന്നു. പല വ്യാഖ്യാതാക്കളും യോശുവയെ ഒരു പ്രതിനിധിയായി കാണുന്നു: മഹാപുരോഹിതൻ പുരോഹിതജനത്തെയും കൂടുതൽ വിശാലമായി യെരൂശലേമിനെയും പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. സെഖര്യാവ് 3:2 യഹോവ യെരൂശലേമിനെ തിരഞ്ഞെടുത്തതായി പറയുന്നു; 3:9-ൽ “ഈ ദേശത്തിന്റെ അകൃത്യം” നീക്കുമെന്ന വാഗ്ദാനവും വരുന്നു. കുറ്റത്തിന്റെ ഓരോ അംശവും ആരിലേക്കാണ് കൃത്യമായി ചേരുന്നതെന്ന് വേദഭാഗം വിശദീകരിക്കുന്നതിലധികം നാം ഉറപ്പിച്ചു പറയേണ്ടതില്ല. എന്നാൽ ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാണ്: പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ആരാധനാസമൂഹത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന പുരോഹിതന് സ്വയം തന്നെ ശുദ്ധീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല. ദൈവം പ്രവർത്തിക്കണം. ## കുറ്റാരോപകനു കാരണമുണ്ട്; അവസാനവാക്ക് അവന്റേതല്ല ഒന്നാം വാക്യത്തിൽ “സാത്താൻ” എന്നു പരിഭാഷപ്പെടുത്തുന്ന എബ്രായപ്രയോഗം കുറ്റാരോപകൻ അല്ലെങ്കിൽ എതിരാളി എന്ന ആശയം വഹിക്കുന്നു. ദൃശ്യത്തിന് ന്യായസഭയുടെ സ്വഭാവമുണ്ട്. സങ്കീർത്തനം 109:6-ലും കുറ്റാരോപകൻ ഒരാളുടെ വലത്തുഭാഗത്ത് നിൽക്കുന്ന ചിത്രം കാണാം. സെഖര്യാവ് കുറ്റാരോപണം വാക്കിന് വാക്കായി രേഖപ്പെടുത്തുന്നില്ല. യോശുവയുടെ വസ്ത്രങ്ങൾ തന്നെ പ്രശ്നം ദൃശ്യമാക്കുന്നു. യഹോവയുടെ മറുപടിയാണ് ശ്രദ്ധേയമായത്. വസ്ത്രങ്ങൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ ശുദ്ധമായിരുന്നുവെന്ന് അവൻ പറയുന്നില്ല. കുറ്റാരോപണം സാങ്കൽപ്പികമാണെന്നും പറയുന്നില്ല. പകരം, യെരൂശലേമിനെ തിരഞ്ഞെടുത്തതുകൊണ്ടും തീയിൽനിന്ന് രക്ഷിച്ചതുകൊണ്ടും ഇപ്പോൾ അവളെ ശുദ്ധീകരിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നതുകൊണ്ടും കുറ്റാരോപകനെ അവൻ ശാസിക്കുന്നു. ഇവിടെ കൃപ എന്നത് യാഥാർഥ്യം നിഷേധിക്കുന്നതല്ല. യഥാർത്ഥ അശുദ്ധിക്കുള്ള ദൈവത്തിന്റെ മറുപടി യഥാർത്ഥ ശുദ്ധീകരണമാണ്. ## “മലിനവസ്ത്രങ്ങൾ നീക്കിക്കളവിൻ” സ്വർഗീയശുശ്രൂഷകരോട് പറയുന്ന ഒരു കല്പനയിലാണ് ദർശനത്തിന്റെ കേന്ദ്രം: യോശുവയുടെ മലിനവസ്ത്രങ്ങൾ നീക്കുക. യോശുവ അവ കഴുകുന്നില്ല. മറ്റൊരു നല്ല വസ്ത്രം അവൻ സ്വന്തമായി കണ്ടെത്തുന്നുമില്ല. മാറ്റം അവനു ദാനമായി ലഭിക്കുന്നു. പിന്നീട് ദൂതൻ അതിന്റെ അർത്ഥം പറയുന്നു: യോശുവയുടെ അകൃത്യം അവനിൽനിന്ന് നീക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ശുദ്ധവസ്ത്രം പുറമേയുള്ള ഭംഗി മാത്രമല്ല; ദൈവസന്നിധിയിലെ പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട നിലയെയും വീണ്ടും ലഭിച്ച ശുശ്രൂഷയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. സെഖര്യാവ് മറ്റൊരു കാര്യം കൂടി അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: യോശുവയുടെ തലയിൽ ശുദ്ധമായ തലപ്പാവ് വെക്കണം. അവർ അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നു. മഹാപുരോഹിതൻ സ്വകാര്യമായി ക്ഷമിക്കപ്പെടുന്നതിൽ കാര്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നില്ല; അവന്റെ പുരോഹിതപരമായ സ്ഥാനം പരസ്യമായി പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നു. ഈ ദർശനത്തിലെ ക്ഷമയ്ക്ക് പിന്നാലെ ഒരു ദൗത്യവുമുണ്ട്. ## കൃപ അനുസരണത്തെ ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ല അടുത്ത വാക്കുകൾ ഈ ദർശനത്തെ വിലകുറഞ്ഞ ആശ്വാസമായി മാറ്റുന്നതിൽനിന്ന് നമ്മെ തടയുന്നു. യോശുവയെ ശുദ്ധീകരിച്ച ശേഷം ദൂതൻ അവനോട് ദൈവത്തിന്റെ വഴികളിൽ നടക്കാനും ദൈവത്തിന്റെ ചുമതലകൾ പാലിക്കാനും പറയുന്നു. അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ദൈവഭവനത്തിന്റെ കാര്യങ്ങളിൽ അവന് ഉത്തരവാദിത്തം ഉണ്ടായിരിക്കും (സെഖര്യാവ് 3:6-7). ക്രമം ശ്രദ്ധിക്കണം. ദൈവം ക്ഷമിക്കേണ്ടതിന് മുമ്പ് മതിയായ ശുദ്ധി നേടുക എന്ന് യോശുവയോട് പറയുന്നില്ല. ആദ്യം ശുദ്ധീകരണം. അതിനുശേഷം വിശ്വസ്തമായ ശുശ്രൂഷയിലേക്കുള്ള വിളി. വേദപുസ്തകത്തിലെ കൃപ അനുസരണത്തെ പ്രസക്തിയില്ലാത്തതാക്കുന്നില്ല. പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട അനുസരണം സാധ്യമാക്കുകയാണ് അത് ചെയ്യുന്നത്. ## യോശുവ ഒരു അടയാളമാണ് എട്ടാം വാക്യത്തിൽ ദർശനം ഭാവിയിലേക്കു തിരിയുന്നു. യോശുവയും അവന്റെ മുമ്പിൽ ഇരിക്കുന്ന പുരോഹിതന്മാരും അടയാളമായ മനുഷ്യർ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു. തുടർന്ന് “എന്റെ ദാസനായ മുളയെ” വരുത്തുമെന്ന ദൈവവാഗ്ദാനം കേൾക്കുന്നു. “മുള” ദാവീദീയ പ്രത്യാശയുമായി ബന്ധപ്പെടുന്ന പ്രവാചകപദമാണ്. യിരെമ്യാവ് ദാവീദിനായി ഉയർത്തപ്പെടുന്ന നീതിയുള്ള മുളയെക്കുറിച്ച് പറയുന്നു; അവൻ ജ്ഞാനത്തോടെ ഭരിക്കും (യിരെമ്യാവ് 23:5; 33:15). സെഖര്യാവ് 6-ലും “മുള” എന്ന ഭാഷ വീണ്ടും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു; അവിടെ പുരോഹിതത്വവും രാജത്വവും ശ്രദ്ധേയമായി അടുത്തുവരുന്നു. ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ പിന്നീടുള്ള മശീഹാപ്രത്യാശയുമായി എങ്ങനെ ബന്ധപ്പെടുന്നു എന്നതിൽ വ്യത്യസ്ത വ്യാഖ്യാനങ്ങളുണ്ട്. ഓരോ വിശദാംശവും നിർബന്ധിച്ച് ഒരു പ്രത്യേക പ്രവചനമായി മാറ്റേണ്ടതില്ല. എന്നാൽ അധ്യായം തന്നെ യോശുവയ്ക്കപ്പുറം നോക്കാൻ നമ്മോട് പറയുന്നു. അവന്റെ ശുദ്ധീകരണവും പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട പുരോഹിതത്വവും ദൈവം ഇനിയും പൂർത്തിയാക്കാനുള്ള വലിയ വാഗ്ദാനത്തിന്റെ അടയാളങ്ങളാണ്. ## കല്ലും “ഒരു ദിവസവും” തുടർന്ന് യോശുവയുടെ മുമ്പിൽ വെച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു കല്ലിനെക്കുറിച്ച് അധ്യായം പറയുന്നു. അതിൽ ഏഴ് കണ്ണുകൾ അല്ലെങ്കിൽ മുഖങ്ങൾ എന്ന ദുഷ്കരമായ ചിത്രം കാണുന്നു; ദൈവം അതിൽ ഒരു എഴുത്ത് കൊത്തുമെന്നും പറയുന്നു. ഇതിന്റെ വ്യാഖ്യാനത്തിൽ ഭിന്നതയുണ്ട്. ദൈവാലയം, പുരോഹിതത്വം, ദൈവത്തിന്റെ സർവദർശിത്വം, മശീഹാസംബന്ധിയായ പ്രതീകം എന്നിവയുമായി ഈ കല്ലിനെ ബന്ധപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഓരോ വിശദാംശത്തിലും ഉറച്ച നിഗമനത്തിലെത്താൻ വേദഭാഗം മതിയായ വിശദീകരണം നൽകുന്നില്ല. എന്നാൽ അതിന്റെ ഉച്ചസ്ഥായിയായ വാഗ്ദാനം വ്യക്തമാണ്: “ഒരു ദിവസത്തിൽ ഈ ദേശത്തിന്റെ അകൃത്യം ഞാൻ നീക്കും” (സെഖര്യാവ് 3:9). അതുകൊണ്ട് യോശുവയുടെ വസ്ത്രമാറ്റം ഒരു വ്യക്തിയുടെ അനുഭവത്തിൽ അവസാനിക്കുന്നില്ല. ദേശത്തിന്റെ കുറ്റത്തെ നിർണായകമായി കൈകാര്യം ചെയ്യുമെന്ന ദൈവവാഗ്ദാനത്തിലേക്കാണ് അത് തുറക്കുന്നത്. അവസാനചിത്രം സമാധാനപരമാണ്. മുന്തിരിവള്ളിയുടെയും അത്തിവൃക്ഷത്തിന്റെയും കീഴിൽ ഇരിക്കാൻ ആളുകൾ അയൽക്കാരെ ക്ഷണിക്കുന്നു (3:10). ശുദ്ധീകരണത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം അവസാനമില്ലാത്ത ന്യായസഭാഭയം അല്ല; പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട സമാധാനവും കൂട്ടായ്മയുമാണ്. ## ക്രിസ്ത്യാനികളായി ഈ ദർശനം വായിക്കുമ്പോൾ സെഖര്യാവ് 3 വായിക്കുമ്പോൾ കുറ്റാരോപണം, പുരോഹിതത്വം, ശുദ്ധീകരണം, പാപനീക്കം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ പുതിയനിയമത്തിന്റെ പ്രതിധ്വനി ക്രിസ്ത്യാനികൾ സ്വാഭാവികമായി കേൾക്കും. വെളിപ്പാട് സാത്താനെ ദൈവജനത്തിന്റെ കുറ്റാരോപകൻ എന്നു വിളിക്കുന്നു (വെളിപ്പാട് 12:10). എബ്രായർ യേശുവിനെ ദൈവസന്നിധിയിലേക്കുള്ള പ്രവേശനം നിർണായകമായി തുറക്കുന്ന മഹാപുരോഹിതനായി അവതരിപ്പിക്കുന്നു (എബ്രായർ 4:14-16; 9:11-14). ദാവീദീയ മശീഹാപ്രത്യാശയും പുതിയനിയമത്തിൽ യേശുവുമായി ബന്ധപ്പെടുന്നു. ഈ ബന്ധങ്ങൾ പ്രധാനമാണ്. എന്നാൽ സെഖര്യാവിന്റെ ആദ്യകാല ചരിത്രപശ്ചാത്തലം അവ ഇല്ലാതാക്കരുത്. യോശുവ പിന്നീട് ഒരു ക്രിസ്തീയ ഉദാഹരണം നൽകാൻ മാത്രം സൃഷ്ടിച്ച സാങ്കൽപ്പിക കഥാപാത്രമല്ല. പ്രവാസത്തിൽനിന്ന് മടങ്ങി വീണ്ടും ആരാധിക്കാൻ ശ്രമിച്ച മുറിവേറ്റ സമൂഹത്തിന്റെ മഹാപുരോഹിതനായിരുന്നു അവൻ. ആ പശ്ചാത്തലം തന്നെയാണ് ക്രിസ്തീയ വായനയെ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കുന്നത്. ജനങ്ങൾ നാട്ടിലേക്ക് മടങ്ങിയിരുന്നു; എന്നാൽ വീട്ടിലെത്തുക എന്നത് ശുദ്ധരാകുക എന്നതല്ല. കല്ലുകൊണ്ട് ദൈവാലയം വീണ്ടും പണിയാം; അകൃത്യത്തിന്റെ ആഴമുള്ള പ്രശ്നം അതുകൊണ്ട് മാത്രം തീരുന്നില്ല. ദൈവം തന്നെയാണ് ശുദ്ധീകരണം നൽകുന്നതെന്നും ഇപ്പോഴുള്ള പുരോഹിതത്വത്തിനപ്പുറം തന്റെ വരാനിരിക്കുന്ന ഉദ്ദേശ്യത്തിലേക്കു വിരൽചൂണ്ടുന്നതെന്നും സെഖര്യാവ് പറയുന്നു. ## കുറ്റാരോപണം ദൈവത്തിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനെ നേരിടുമ്പോൾ “യെരൂശലേമിനെ തിരഞ്ഞെടുത്ത യഹോവ നിന്നെ ശാസിക്കട്ടെ” എന്ന വാക്കുകൾ ദർശനത്തിലെ ഏറ്റവും ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന ഭാഗമായിരിക്കാം. യോശുവ വാദത്തിൽ ജയിക്കാനുള്ള കഴിവല്ല പ്രത്യാശയുടെ അടിസ്ഥാനം. ദൈവം തിരഞ്ഞെടുത്തു. ദൈവം രക്ഷിച്ചു. ദൈവം മലിനവസ്ത്രങ്ങൾ നീക്കുന്നു. ദൈവം അകൃത്യം മാറ്റുന്നു. ദൈവം പുരോഹിതനെ വീണ്ടും ശുശ്രൂഷയ്ക്കു നിർത്തുന്നു. ദൈവം “മുള”യെ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ദേശത്തിന്റെ കുറ്റം നീക്കുന്ന ഒരു ദിവസവും ദൈവം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. ഇതൊന്നും പാപത്തെ ചെറുതാക്കുന്നില്ല. മലിനവസ്ത്രങ്ങൾ യഥാർത്ഥത്തിൽ മലിനമാണ്. എന്നാൽ അവ സ്ഥിരമല്ല. യഥാർത്ഥ കുറ്റത്തെ നേരിടാൻ കഴിയുന്ന പ്രത്യാശയാണ് സെഖര്യാവ് 3 നൽകുന്നത്. കറകൾ ശുദ്ധമാണെന്ന് നടിക്കാൻ കുറ്റാരോപിതനോട് അത് ആവശ്യപ്പെടുന്നില്ല. കുറ്റാരോപിതന് സ്വയം ചെയ്യാൻ കഴിയാത്തത് വിശുദ്ധനായ ദൈവം ചെയ്യുന്നതാണ് ദർശനം കാണിക്കുന്നത്: അശുദ്ധി നീക്കി, തന്റെ സന്നിധിയിൽ ജീവിക്കാനും ശുശ്രൂഷിക്കാനും ഒരു പുനഃസ്ഥാപിക്കപ്പെട്ട ദാസനെ വസ്ത്രം ധരിപ്പിക്കുന്നു. സെഖര്യാവ് 3:1-ലെ എബ്രായപ്രയോഗം എതിരാളി അല്ലെങ്കിൽ കുറ്റാരോപകൻ എന്ന അർത്ഥത്തിൽ സാധാരണയായി മനസ്സിലാക്കപ്പെടുന്നു; ദൃശ്യത്തിന് ന്യായസഭയുടെ സ്വഭാവമുണ്ടെന്ന് പല വ്യാഖ്യാതാക്കളും കാണുന്നു. മലിനവസ്ത്രങ്ങളുടെ അർത്ഥം ദർശനം തന്നെ വ്യക്തമാക്കുന്നു: അവ നീക്കുമ്പോൾ യോശുവയുടെ അകൃത്യവും നീക്കപ്പെട്ടുവെന്ന് പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു. യോശുവ മടങ്ങിയെത്തിയ സമൂഹത്തിന്റെ ചരിത്രപരമായ മഹാപുരോഹിതനാണ്; അതേസമയം യെരൂശലേമിനെയും ദേശത്തെയും കുറിച്ചുള്ള പരാമർശങ്ങൾ ദർശനത്തിന്റെ പരിധി അവന്റെ സ്വകാര്യജീവിതത്തിനപ്പുറം വ്യാപിപ്പിക്കുന്നു. ഏഴ് കണ്ണുകളുള്ള കല്ലിന്റെ കൃത്യമായ അർത്ഥത്തിൽ വ്യാഖ്യാനഭിന്നതയുള്ളതിനാൽ ഇവിടെ അതിനെ നിർണായകമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ല. വിശുദ്ധ ബൈബിൾ: എസ്രാ 3; ഹഗ്ഗായി 1; സെഖര്യാവ് 3, 6; യിരെമ്യാവ് 23, 33; എബ്രായർ 4, 9; വെളിപ്പാട് 12. Carol L. Meyers and Eric M. Meyers, Haggai, Zechariah 1–8, Anchor Bible 25B (Doubleday, 1987); Mark J. Boda, The Book of Zechariah, New International Commentary on the Old Testament (Eerdmans, 2016); David L. Petersen, Haggai and Zechariah 1–8, Old Testament Library (Westminster John Knox, 1984); George L. Klein, Zechariah, New American Commentary 21B (B&H, 2008).